Devren Kiralık veya Satılık İşyeri Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
"Devren kiralık" ya da "devren satılık" ilanları, faaliyetteki bir işletmenin yeni bir sahibe geçtiğini anlatır. Bu modelde alıcı, mevcut işletmenin ekipmanlarını, dekorasyonunu, bazen markasını ve müşteri kitlesini devralır; mülkün kendisi ise genellikle kiralık olarak kalır. Hazır bir işletmeyle başlamak zaman kazandırır, ancak dikkat edilmesi gereken birçok nokta vardır.
Devir bedeli neyi kapsıyor?
Devir bedelinin içeriğini yazılı olarak netleştirin. Genellikle şu kalemler devir konusu olur:
- Mutfak, makine ve ekipmanlar
- Mobilya, dekorasyon ve tabela
- Marka ve işletme adı
- Mevcut stoklar
- Müşteri portföyü ve kayıtları
Her kalem için ayrıntılı bir liste ve fotoğraflarla teslim tutanağı hazırlamak, ileride çıkabilecek tartışmaları önler.
Neden devrediliyor?
Satıcının işletmeyi neden devrettiğini sorun. Emeklilik, şehir değişikliği veya başka bir işe yönelme gibi nedenler olabilir. Ancak düşük ciro, yüksek kira, ruhsat sorunu ya da bölgedeki değişiklikler de olası sebepler arasındadır. Satıcının söylediklerini işletmenin hesaplarıyla teyit etmek önemlidir.
Mali kayıtları inceleyin
Son dönem ciro bilgileri, satış kayıtları, gider kalemleri ve personel maliyetleri işletmenin gerçek durumunu gösterir. Bir mali müşavirin bu kayıtları incelemesi, devir bedelinin makul olup olmadığını değerlendirmenize yardımcı olur.
Borç kontrolü
Devraldığınız işletmenin vergi, SGK, kira, elektrik, su ve doğalgaz borçları olup olmadığını mutlaka kontrol edin. Şirket hisseleri devralınıyorsa geçmiş borçlar da size geçebilir. Sadece ekipman ve işletme varlıkları devralınıyorsa yeni bir şirket ya da şahıs işletmesiyle başlamak daha güvenli olabilir. Bu tercihi bir mali müşavir ve avukatla birlikte yapın.
Kira sözleşmesinin devri
Devren işyerlerinde en kritik konu kira sözleşmesidir. Mülk sahibinin yeni kiracıyı kabul etmesi, kira bedelinin ve kalan sürenin ne olacağı devirden önce netleşmelidir. Mevcut sözleşmenin kısa süre içinde bitecek olması ya da mülk sahibinin kirayı ciddi şekilde artırmak istemesi, yaptığınız yatırımın değerini doğrudan etkiler. Mümkünse mülk sahibiyle doğrudan görüşün.
Ruhsatın durumu
Ruhsatlar kişiye ve faaliyete bağlıdır. Devralan kişi, kendi adına yeni ruhsat almak zorundadır. Mevcut işletmenin ruhsatında bir sorun varsa, sizin ruhsat almanız da zorlaşabilir. Belediyeden ön bilgi almak şarttır.
Personel
Devralınan işletmedeki personelin durumu, kıdem ve ihbar tazminatı yükümlülükleri açısından önemlidir. Personelle devam edilip edilmeyeceği ve geçmiş haklarının nasıl karşılanacağı netleştirilmelidir.
Bölgedeki rekabeti inceleyin
Devralacağınız işletmenin bulunduğu bölgedeki rekabeti araştırmak, gelecekteki performansını tahmin etmenizi sağlar. Yakın zamanda açılan veya açılması planlanan benzer işletmeler, bölgede yapılacak yol çalışmaları ya da kentsel dönüşüm projeleri işletmenin cirosunu etkileyebilir. İşletmeyi farklı saatlerde ve farklı günlerde ziyaret ederek müşteri yoğunluğunu kendi gözünüzle görmek, satıcının verdiği bilgileri teyit etmenin pratik bir yoludur. Bu gözlemler, devir bedelinin makul olup olmadığını değerlendirmenizde önemli bir veri olur.
Meridyen Emlak ile devren işletmeler
Portföyümüzde Görükle'de cadde üzerinde, iki bağımsız dükkândan oluşan, yaklaşık 150 kişilik kapasiteye sahip devren satılık bir kasap ve et restoranı bulunuyor. Devren işletme almayı veya kendi işletmenizi devretmeyi düşünüyorsanız sürecin her aşamasında destek veriyoruz.
